جدایی با طعم یه حبه قند

سید مرتضی ابطحی: از میان اتفاقات هنری که سال گذشته شاهدش بودیم اکران دو فیلم «یه حبه قند» و «جدایی نادر از سیمین» برایم قابل توجه بود. البته اولی نتوانست به اندازه دومی خبرساز باشد و در عرصه بین‌المللی جایزه کسب کند اما در هر دو فیلم یک نقطه مشترک وجود داشت: نگاه زمینی به روحانی‌ها.

رضا میرکریمی که گویا علاقه خاصی برای به تصویر کشیدن نمایی نزدیک از زندگی آخوندها دارد، نسبت به کسانی‌که علاقه به ورود در این جرگه را داشته‌اند تا کنون موفق‌تر عمل کرده است و در کارهایی مانند «خیلی دور، خیلی نزدیک» و «یه حبه قند» به خوبی از عهده این پروژه برآمده است. در این دو فیلم اگر چه همچون ساخته دیگر میرکریمی یعنی «زیر نور ماه» محور فیلم یک شخصیت روحانی نیست اما همچون همان فیلم روحانی در کنار مردم و از همان زاویه دیده می‌شود.

فرهاد اصلانی که در «یه حبه قند» نقش روحانی را به خوبی اجرا کرده است، آنطور که خود روایت می‌کند تلاش زیادی برای درک فضای روحانیون کرده است و بارها به قم آمده تا فضای روحانیون را از نزدیک تجربه کند. در این فیلم حاج داوود(فرهاد اصلانی) در کنار دیگر بازیگران دیده می‌شود؛ نه آنقدر پررنگ که بیننده از دیدنش زده شود و نه آن اندازه کم‌رنگ که فراموش شود. گاه به بقیه آرامش می‌دهد و گاهی عبادت می‌کند و اگر لازم باشد در پذیرایی از میهمان‌ها ابایی ندارد که آستینی بالا زده و به بقیه کمک کند.

شبیه این نگاه را در فیلم «جدایی نادر از سیمین» ساخته اصغر فرهادی می‌شد دید. ساره بیات در نقش راضیه، زنی با افکار و عقاید سنتی بود که حتی وقتی شوهرش حجت (با بازی سید شهاب الدین حسینی) وی را برای قسم دروغ خوردن تحت فشار قرار داد وی نتوانست این کار را بکند و دست آخر قسم دروغ نخورد و مانع رسیدن همسرش به پول حرام شد. راضیه در جدایی نادر از سیمین نماینده طیفی از مردم ما است که با همه فشار زندگی، پایبند به عقاید دینی هستند و مراجع دینی برای این گروه بازگو کننده سبک زندگی می‌باشند. اصغر فرهادی در فیلم خودش چشم به روی این طیف از مردم نبسته است و این نگاه را به خوبی به تصویر می‌کشد. راضیه که به خاطر فشار اقتصادی مجبور شده به کار در منزل نادر(با بازی پیمان معادی) تن در دهد، برای شستن بدن پدر نادر(با بازی علی اصغر شهبازی) که توان حرکت را ندارد، با دفتر یکی از مراجع تقلید تماس می‌گیرد و حکم شرعی این کار را می‌پرسد.

در شاهکار اصغر فرهادی که عنوان بهترین فیلم خارجی جایزه اسکار را از آن خود کرد، اگر چه تصویر یک روحانی به نمایش در نمی‌آید اما باورهایی که روحانیت نماینده آن هستند به تصویر کشیده می‌شود. باورهایی که همچون خود روحانیت توانسته خود را با زمانه جدید تطبیق دهد و آنجا که خرد نقّادی که بر زندگی نادر سایه انداخته، توان باز کردن قفل سربسته داستان را ندارد همین نگاه به مدد او می‌آید و راز را توسط خود راضیه برملا می‌کند.

این نوشته در اجتماع ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

3 پاسخ به جدایی با طعم یه حبه قند

  1. محسن روزبهانی می‌گوید:

    من هیچ وقت از این زاویه به جدایی نگاه نکردم که زن می تونه نماینده روحانیت باشه
    اما واقعا اگر بخواهیم با نگاه سطحی -که نگاه عموم مردم هست- به زن معتقد در جدایی نگاه کنیم، زن نماینده زن های بد بخت معتقد رو نشون نمی ده که در اوج فقر مالی و فرهنگی هستش ولی هنوز به فکر اینه که شستن یه پیرمرد برای اون مشکل شرعی داره یا نه و …

    [پاسخ]

  2. شرف الدین می‌گوید:

    متاسفانه وقتی راضیه زنگ زد و سوال پرسید بعضی ها در سینما خندیدند

    [پاسخ]

  3. shahin می‌گوید:

    خیلی جالب برر سی کردی ولی این که من چیز که همیشه فکر میکردم این که روحانیت خیلی از مردم و اعتقادت و افکار مردم سطح بالاتر اجتماع دور هستن و خیلی نمیدونند بهم دوباره ثابت شد ا قا مرتضی قبلا از این که روحانی بشود خیلی بیشتر عقیدش قابل قبول تر و یا بهتر بگویم جامع را بیشتر میشناخت نمیدونم چرا وقتی این لباس را میپوشند مانند سلاطین از مردم دور میشوند میشوند طبقه ااشرا ف ،درباریان ، روحانییون

    [پاسخ]

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *