کمتر کسی در فقه و اصول به حاج‌آقا رضا زنجانی می‌رسید

بیانات اختصاصی حضرت آیت‌الله‌العظمی سید موسی شبیری زنجانی

 

آیت‌الله‌العظمی سید موسی شبیری زنجانی، عکس از سید مرتضی ابطحی

 

حجه‌الاسلام سید مرتضی ابطحی نجف‌آبادی: بیت حوزوی شبیری زنجانی در کنار سه بیت امام‌جمعه زنجانی، بیت سادات میرزایی و بیت موسوی زنجانی، چهار خاندان نامدار حوزه علمیه زنجان در تاریخ معاصر هستند که چهره‌های مهمی چون میرزا ابوالقاسم مجتهد، میرزا ابوطالب زنجانی، میرزا محمود زنجانی، آیت‌الله‌العظمی سید احمد زنجانی، آیت‌الله‌العظمی سید عزالدین حسینی زنجانی، آیت‌الله شیخ عبدالکریم زنجانی (امام زنجانی)، آیت‌الله سید ابوالفضل مجتهد زنجانی، آیت‌الله سید رضا موسوی فرید زنجانی و آیت‌الله‌العظمی سید موسی شبیری زنجانی را در فهرست عالمان و فقیهان خود ثبت کرده‌اند. روابط خویشاوندی و فکری این چند خاندان با یکدیگر همواره استمرار داشته و به رونق فضای حوزوی زنجان در عصر قاجار و پهلوی کمک می‌کرد.

حضرت آیت‌الله‌العظمی سید موسی شبیری زنجانی که اکنون از مراجع تقلید برجسته شیعه‌اند، در گعده‌های بیت خود و نیز در بیاناتی که به مناسبت‌های مختلف داشته‌ و دارند، بارها از انس و آشنایی خود با برادران موسوی زنجانی سخن گفته‌ و می‌گویند. پیش از این، در دو کتاب یادگاری ماندگار و جرعه‌ای از دریا، بخش‌هایی از سخنان ایشان درباره این دو فقیه زنجانی منتشر شده بود.

برای اطلاع بیشتر درباره جایگاه علمی و حوزوی حضرات آیات سید ابوالفضل و سید رضا زنجانی، به محضر آیت‌الله‌العظمی شبیری رسیدم تا از بیانات ایشان استفاده کنم. در ابتدا از ایشان درباره جایگاه علمی آیت‌الله سید ابوالفضل مجتهد زنجانی پرسیدم و ایشان در این‌باره فرمودند:

مرحوم میرزای نائینی به سختی اجازه اجتهاد می‌دادند، اما من دیده‌ام که هم آقای نائینی و هم آقا شیخ محمد حسین غروی اصفهانی به حاج سید ابوالفضل زنجانی اجازه اجتهاد داده‌اند. میرزای نائینی اجازه اجتهاد حسابی هم داده بودند. شنیدم حاج‌آقا ابوالفضل مدت کوتاهی در قم بودند، اما تحصیلات ایشان در زنجان و عمدتا نجف بود. پدرشان از اَعلام شیعه بودند.

درس تفسیر هم داشتند؟

بله. خیلی هم مسلط و قوی بودند.

شما شاگرد درس تفسیر ایشان بودید؟

من در زنجان، پیش ایشان درس تفسیر را شروع کردم و بعدا به تبریز رفتم. از همان زمان که من نزد ایشان تفسیر می‌خواندم، بعضی اشخاص هم منضم شده بودند، منتها من درس تفسیر ایشان را تأسیس کردم. از تبریز که برگشتم دیدم درس تفسیر ایشان عمومیت پیدا کرده است.

روش تفسیری ایشان چگونه بود؟

از خود قرآن و ادبیات و مقتضای جهات دیگر استفاده می‌کردند. قهراً روایات را هم مقید بودند.

در فقه و اصول چگونه بودند؟

خیلی خوب بودند.

در کجا تدریس می‌کردند؟

همان زنجان. تهران را نمی‌دانم، ولی در زنجان تدریس می‌کردند. برادرشان حاج‌آقا رضا هم خیلی خوب بودند.

آیت‌الله حاج سید رضا زنجانی، عکس از آرشیو دکتر محسن میرزایی

حاج‌آقا رضا از نظر علمی چگونه بودند؟

ایشان هم ذکاء و سرعت و قوت انتقال فوق‌العاده داشتند. کمتر کسی در فقه و اصول و چیزهای دیگر به ایشان می‌رسید. البته حاج‌آقا ابوالفضل منظم‌تر و مرتب‌تر بودند. مرحوم والد ما درباره استعداد حاج‌آقا رضا می‌گفتند که ایشان فقه را از جیب خود درمی‌آورد. حاج‌آقا ابوالفضل هم سرعت انتقال بالایی داشت، ولی حاج‌آقا رضا اَسرعُ انتقالاً بود. هر دو سریع‌الانتقال بودند. حاج‌آقا ابوالفضل قلم خوب و منبر خیلی مفیدی داشت. من در زنجان منبر ایشان را دیده بودم. ایشان در فقه خیلی با ذکاوت و سریع‌الانتقال بودند. بحث فقهی ایشان قوی بود. آقا شیخ حسن نویسی از علمای درجه اول قم بود و خیلی به قوه علمی معروف بود و بحث با او خیلی مایه می‌خواست. آقای حاج‌آقا رضا صدر می‌گفت حاج آقا رضا زنجانی حسابی در بحث با او مقابلش ایستاد.

این نوشته در تاریخ, حوزه ارسال و , , , , , , برچسب شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

1 پاسخ به کمتر کسی در فقه و اصول به حاج‌آقا رضا زنجانی می‌رسید

  1. بازتاب: سیاست‌ورزی مجتهدانه « تورجان

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *